اختلال دیس تایمی چیست؟ علل، علائم و روش‌های درمان آن

اختلال دیس تایمی چیست؟

اختلال دیس تایمی یا دیس تایمیا نام دیگر اختلال افسردگی مزمن است که مابین افسردگی خفیف و شدید قرار دارد. مانند سایر افسردگی‌ها، این نوع بیماری نیز موجب ناراحتی عمیق و احساس ناامیدی می‌شود. چنین احساساتی می‌توانند خلق‌وخو و رفتار فرد را تغییر دهند. همچنین می‌توانند عملکرد فیزیکی او، مانند میل به غذا خوردن و خوابیدن را تحت تأثیر قرار دهند. در نتیجه افراد علاقه به انجام امور روزانه و زندگی خود را از دست می‌دهند.

این نوع افسردگی علائمی خفیف‌تر از اغلب افسردگی‌ها دارد، اما علائم آن به صورت مزمن، سال‌ها همراه بیمار خواهد بود. به طوری که زندگی شخصی، شغلی و روابط اجتماعی فرد تحت تأثیر آن‌ها قرار می‌گیرد.

 

علائم اختلال دیس تایمی

علائم این بیماری، شباهت بسیاری به علائم افسردگی خفیف دارد. با این تفاوت که افسردگی خفیف، مزمن نیست. اختلال افسردگی مزمن، همواره و در همه حال بیمار را آزار می‌دهد. حداقل زمان لازم برای تشخیص آن نیز دو سال است. علائم این بیماری عبارتند از:

  • احساس غم و ناامیدی
  • اختلالات خواب
  • کم انرژی بودن
  • اختلالات اشتها
  • مشکلات تمرکز
  • تردید و بی‌اراده‌گی
  • بی‌علاقگی به انجام امور روزانه
  • کاهش بهره‌وری
  • عزت نفس پایین
  • منفی نگری و منفی‌بافی
  • جامعه گریزی

علائم اختلال دیس تایمی معمولاً در دوران کودکی یا نوجوانی ظاهر می‌شود. ممکن است بیمار در یک دوره طولانی مضطرب، عصبی و بدبین باشد. همچنین مشکلات رفتاری،‌ عملکرد ضعیف در مدرسه، ناتوانی در برقراری ارتباط با هم‌کلاسی‌ها و… از دیگر علائم این کودکان است.

دیس تایمی یا افسردگی مزمن
دیس تایمی یا افسردگی مزمن

علت اختلال افسردگی مزمن

علت دقیق این بیماری هنوز مشخص نیست، اما علت‌هایی وجود دارند که به بروز آن کمک می‌کنند، از جمله:

  • عدم تعادل شیمیایی مغز
  • سابقه خانوادگی و وراثتی
  • سابقه برخی بیماری‌های روانی مانند اضطراب یا اختلال دوقطبی
  • تجارب دردناک در زندگی مانند از دست دادن عزیزان
  • حوادثی استرس‌زا مانند بروز مشکلات مالی
  • بیماری‌های مزمن جسمی مانند بیماری قلبی یا دیابت
  • آسیب فیزیکی به مغز مانند ضربه مغزی

 

تشخیص اختلال دیس تایمی

برای تشخیص این بیماری، در ابتدا پزشک، علائم جسمی بیمار را بررسی می‌کند. برای این کار، تست‌هایی مانند تست خون یا برخی تست‌های مشابه انجام می‌شود. از دیگر علل انجام این تست‌ها، جلوگیری از اختلال داروهای تجویز شده توسط پزشک است.

اگر برای علائم بیمار هیچگونه مشکل جسمی تشخیص داده نشود، پزشک احتمال وجود مشکلات روانشناختی دیگر را می‌دهد. برای تشخیص اختلالات روانشناختی، سوالاتی از بیمار پرسیده می‌شود. پاسخ این سؤالات وضعیت روانی و احساسات بیمار را برای پزشک مسجل می‌کنند.

صادق بودن در پاسخ به سؤالات پزشک، بسیار مهم است. پاسخ صحیح به سؤالات، تأثیر بسزایی در تشخیص صحیح مشکل دارد. در واقع طبق این پاسخ‌هاست که پزشک تشخیص دیس تایمی یا سایر بیماری‌های روانشناختی را می‌دهد.

اغلب پزشکان از راهنمایی که توسط اتحادیه روانشناسی آمریکا، تحت عنوان «راهنمای تشخیص بیماری‌های روانی» منتشر شده است، ‌استفاده می‌کنند. علائم اختلال دیس تایمی در این کتاب به شرح زیر آمده است:

  • حالت افسردگی در اغلب روزها (معمولاً همیشه)
  • بی‌اشتهایی و نداشتن میل نسبت به اکثر مواد غذایی
  • اختلالات خواب، مانند بیش‌خوابی یا کم‌خوابی
  • بی‌حالی و خستگی همیشگی
  • عدم اعتماد به نفس
  • عزت نفس پایین یا مشکلات بسیار در تصمیم‌گیری
  • ناامیدی

در بزرگسالان این علائم تقریبا هر روز وجود دارد. بنابراین برای تشخیص این که یک بزرگسال مبتلا به اختلال دیس تایمی است، باید حداقل به مدت دو سال چنین علائمی را داشته باشد. اما برای کودکان یا نوجوانان این علائم در اغلب روزها دیده می‌شود. تشخیص این بیماری در کودکان و نوجوانان منوط به ابتلای حداقل یک سال به این نشانه‌ها است.

درمان دارویی اختلال دیس تایمی
درمان دارویی اختلال دیس تایمی

درمان دیس تایمی

برای درمان این بیماری از دارو و روش‌های روانشناختی استفاده می‌شود. روش روانشناختی معمولا شامل گفتار درمانی امی‌شود، اما باور عموم و اغلب پزشکان بر این است که روش‌های دارویی پاسخ بهتری در درمان این بیماری دارند. به علاوه استفاده همزمان از روش‌ گفتار درمانی و دارو می‌تواند بسیار کمک کننده باشد.

درمان دارویی

بیماری افسردگی مزمن یا اختلال دیس‌ تایمی با استفاده از انواع داروهای ضد افسردگی قابل درمان است. از جمله این داروها می‌توان اشاره کرد به:

  • مهارکننده‌های انتخابی باز جذب سروتونین مانند فلوکسیتین و سرتالین
  • ضدافسردگی‌های سه حلقه‌ای، مانند آمی‌تری‌پتیلین و آموکساپین
  • مهارکننده‌های انتخابی بازجذب سروتونین و نوراپی‌نفرین مانند دسون‌لافاکسین و دولوکستین

برای یافتن داروی مناسب بیمار و دوز ممصرفی،‌ ممکن است پزشک مجبور به تست چند داروی مختلف با دوزهای متفاوت باشد. همچنین بیمار باید بداند که تأثیرگذاری اغلب داروها به چند هفته زمان نیاز دارد، بنابراین باید شکیبا باشد.

با مصرف داروها ممکن است بیمار شاهد بروز عوارضی باشد، در این صورت باید سریعا موارد را با پزشک خود در میان بگذارد. در این صورت به احتمال زیاد پزشک تصمیم به تغییر دارو خواهد گرفت. تغییر دوز یا قطع مصرف دارو توسط بیمار به هیچ وجه نباید انجام شود. این امر می‌توانند علائم بیماری را تشدید کند.

گفتاردرمانی

گفتار درمانی برای اغلب مبتلایان به اختلال دیس تایمی مؤثر واقع می‌شود. در این روش تراپیست آموزش‌هایی به بیمار می‌دهد که او را در مقابله با بیماری خود و علائم آن،‌ توانمندتر می‌کند. از جمله این آموزش‌ها می‌توان اشاره کرد:

  • بیان صریح افکار و احساسات
  • توانایی رویارویی با احساسات مختلف
  • تعدیل بحران‌های زندگی و چالش‌های آن
  • شناسایی افکار، احساسات و باورهایی که بیماری را تشدید می‌کنند
  • جایگزینی افکار منفی با افکار مثبت
  • بازیابی مجدد احساس خشنودی و کنترل آن
  • تعیین اهدافی قابل دسترس برای زندگی و تلاش برای دستیابی به آن‌ها

گفتاردرمانی می‌تواند به دو صورت فردی و گروهی انجام ‌شود. روش گروهی به دلایلی در درمان دیس تایمی و بیماری‌های روانشناختی مؤثرتر است. در درمان گروهی تعدادی از بیماران به همراهی هم در مرکز مشاوره حضور می‌یابند، به این ترتیب بیماران می‌توانند تجربیات و احساسات خود را با یکدیگر در میان بگذارند. همچنین با مشاهده افرادی که شرایط مشابه دارند، امید بیش‌تری به درمان پیدا می‌کنند.

درمان اختلال افسردگی مزمن
درمان اختلال افسردگی مزمن

تغییر سبک زندگی

اختلال دیس تایمی یک بیماری مزمن محسوب می‌شود که در واقع سال‌های طولانی همراه بیمار بوده است. بنابراین برای درمان آن بیمار باید صبور باشد و به طور مرتب برنامه درمانی را دنبال کند. همچنین تغییر سبک زندگی در درمان این بیماری بسیار مؤثر خواهد بود، از جمله اقدامات لازم برای تغییر سبک زندگی می‌توان اشاره کرد به:

  • حداقل سه بار در هفته ورزش کردن

ورزش کردن از مهم‌ترین روش‌های رهایی از افکار مزاحم است. با استفاده از ورزش، می‌توان احساس سرزندگی و نشاط را به زندگی بازگرداند. همچنین ورزش باعث آزادسازی هورمون‌هایی در مغز می‌شود که در ایجاد نشاط، شادابی و امید به زندگی تأثی بسزایی دارند.

  • تمرین یوگا، تای‌شچای یا مدیتیشن

مهم‌ترین اثر ورزش‌های جسمی-تنفسی، بر انتقال‌دهنده‌های عصبی است. انتقال‌دهنده‌های عصبی موادی شیمیایی هستند که وظیفه انتقال پیام از سلولی به سلولی دیگر را به عهده دارند. استرس و افسردگی، مانع ترشح این مواد شیمیایی یا انتقال‌دهنده‌های عصبی می‌شود.

  • رژیم غذایی مناسب حاوی میوه‌ها و سبزیجات

غذایی که مصرف می‌کنیم به طور مستقیم بر سلامت جسم‌ تأثیر می‌گذارد. سلامت جسمی نیز ارتباط تنگاتنگی با سلامت روحی انسان دارد. پیروی از رژیم غذایی مناسب و همچنین ورزش منظم، سلامت جسمی را به دنبال خواهد داشت، این موضوع در پیشگیری از افسردگی تأثیر چشمگیری دارد.

  • دوری از مواد مخدر و الکل

در حالت کلی، اعتیاد و وابستگی بیش از حد، اختیار انسان را تحت کنترل می‌گیرد. طبیعتاً فردی که نمی‌تواند امیال خود را کنترل کند، در طولانی مدت دچار مشکلات روحی خواهد شد. همچنین مصرف مواد مخدر و الکل،‌ می‌تواند موجب تشدید علائم اختلال دیس تایمی شود.

  • استفاده از طب سوزنی

طب سوزنی بر سیستم اعصاب مرکزی تأثیر می‌گذارد. بدین ترتیب می‌تواند در درمان دیس تایمیا موثر واثع شود.

  • مصرف مکمل‌هایی مانند گل راعی و روغن ماهی

خواص ضدافسردگی گل راعی اثبات شده است. این گیاه ماده‌ای به نام هایپرسین دارد که طریق مکانیزم مهارکننده‌گی خود، از بازجذب سروتونین پیشگیری می‌کند. در نتیجه می‌تواند موجب درمان این افسردگی مزمن و اغلب بیماری‌های روحی و روانی شود. به علاوه روغن ماهی حاوی امگا۳ فراوانی است. طبق تحقیقات مصرف اسیدهای چربی مانند امگا۳ تأثیر بسیاری در آرامش درونی و بهبود اوضاع روحی دارد.

  • نوشتن

نوشتن مطالب مختلفی مانند خاطرات روزانه، افکار و اعتقادات خود و… می‌توان استرس و اضطراب را تخلیه می‌کند.

سخن پایانی

سبک زندگی سالم، از بسیاری بیماری‌های جسمی و روحی پیشگیری می‌کند. لذا برای داشتن یک زندگی سالم و روحی پرنشاط،‌ سعی کنید یک سبک زندگی مناسب را دنبال کنید. در این مقاله با علائم اختلال دیس تایمی آشنا شدیم. اگر این علائم برایتان آشنا هستند و احتمال می‌دهید خود یا عزیزانتان به این بیماری مبتلا باشند، حتماً برای درمان اقدام کنید. به علاوه اگر تجربه ابتلا به این بیماری را دارید، لطفاً با به اشتراک گذاشتن تجربیات و مشاهدات خود، مجله انگیزه را در آگاهی‌بخشی بیشتر یاری کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

0 تعداد نظرات
پریدن به بالا