آزمایش تیتر بتا چیست و چه زمانی انجام می‌شود؟

پیش از آنکه به توضیح آزمایش تیتر بتا بپردازیم،  لازم است قبل از آن در مورد پروسه بارداری توضیح مختصری بدهیم . زمانی که نزدیکی بین یک زوج برقرار می‌شود اگر اسپرم مرد وارد تخمدان زن شود و شرایط تخمک‌گذاری وجود داشته باشد، لقاح صورت گرفته و بدین ترتیب تخمک و اسپرم تشکیل جفت را می‌دهند و سلول‌های جفت شروع به تولید و ترشح هورمون بارداری یا همان هورمون hcg می‌کنند. در این هورمون بخشی به نام بتا وجود دارد که وظیفه اصلی آن نگهداری از جسم زرد است و مسئول تولید هورمون استرادیول و پروژسترون می‌باشد.

 

آزمایش بتا چیست؟

آزمایش بتا یکی از آزمایش‌هایی است که برای تشخیص بارداری از آن استفاده می‌شود. مقدار بتا در خون مادر درست بعد از شش روز از زمان تخمک‌گذاری شروع به بالا رفتن می‌کند و وقتی مادر برای تست بارداری از طریق خون به آزمایشگاه مراجعه می‌کند، پزشک از طریق میزان بتای بالا رفته در خون مادر متوجه باردار بودن شخص می‌شود و اگر تردیدی در مثبت بودن تست بارداری داشته باشد پیشنهاد آزمایش تیتر بتا را می‌دهد؛ آزمایشی که دقیقاً مقدار و عدد بتای خون مادر را نشان می‌دهد و می‌توان با اطمینان خاطر به مثبت یا منفی بودن تست بارداری شخص پی برد.

 

تفاوت آزمایش تیتر بتا با آزمایش بتا

آزمایش تیتر بتا

در کل ما ۲ نوع آزمایش خون برای تشخیص بارداری داریم که نوع اول آن فقط به شخص اعلام می‌کند آزمایش مثبت است یا منفی که همان آزمایش بتا است. اما در نوع دوم که آزمایش بارداری تیتر بتا می‌باشد به‌صورت کامل عدد و رقم میزان بتا مشخص‌شده و صحت آزمایش قطعی می‌باشد.

آمادگی‌های قبل آزمایش خون بارداری:

  • در آزمایش بتا و تیتر بتا نیازی به ناشتا بودن نیست.
  • در هر زمان از شبانه‌روز می‌توانید آزمایش خون برای تشخیص بارداری را بدهید و نیازی به ساعت مشخص ندارد.

 

مقدار هورمون بارداری در زمان‌های مختلف

میزان هورمون HCG در بدن با گذر هفته‌های بارداری تغییر می‌کند؛ به‌طوری‌که تا هفته ۷ الی ۸ بارداری، سطح این هورمون به‌شدت رو به افزایش است و در ماه دوم بارداری یعنی هفته نهم به بعد سطح این هورمون در بدن رو به کاهش می‌گذارد. جدول زیر مقدار هورمون حاملگی در زمان‌های مختلف را نشان می‌دهد:

تعداد هفته‌های گذشته از اولین روز آخرین قاعدگی میزان هورمون BHCG با واحد mIU/ml
 ۳ هفته از آخرین روز قاعدگی گذشته باشد  ۵۰-۵
 ۴هفته از آخرین روز قاعدگی گذشته باشد  ۴۲۶-۵
۵هفته از آخرین روز قاعدگی گذشته باشد  ۷۳۴۰-۱۸
۶هفته از آخرین روز قاعدگی گذشته باشد  ۵۶۵۰۰-۱۰۸۰
۷-۸هفته از آخرین روز قاعدگی گذشته باشد  ۲۲۹۰۰۰-۷۶۵۰
۹-۱۲هفته از آخرین روز قاعدگی گذشته باشد  ۲۸۸۰۰۰-۲۵۷۰۰
۱۳-۱۶هفته از آخرین روز قاعدگی گذشته باشد  ۲۵۴۰۰۰-۱۳۳۰۰
۱۷-۲۴ هفته از آخرین روز قاعدگی گذشته باشد  ۱۶۵۴۰۰-۴۰۶۰
۲۵-۴۰ هفته از آخرین روز قاعدگی گذشته باشد  ۱۱۷۰۰۰-۳۶۴۰

خواندن این مطلب نیز توصیه می‌شود: نکاتی در خصوص نوزاد تازه متولد شده


سطح بالای هورمون اچ سی جی در آزمایش بتا نشانه چیست؟

  • خطا در تخمین سن بارداری
  • سقط‌جنین یا حاملگی خارج از رحم
  • چندقلوزایی

 

سطح پایین هورمون HCG در آزمایش بتا نشانه چیست؟

  • خطا در تعیین سن حاملگی
  • احتمال سقط‌جنین
  • بارداری خارج از رحم

 

چند نکته مهم:

  1. اگر شخصی  آزمایش خون بارداری انجام داد و عدد بتا پایین بود (مثلا ۳۵)، قبل از اینکه نگران شود، باید در عرض ۴۸ ساعت، آزمایش را تکرار کند.
  2. اصولاً  مقدار HCG هر دو روز یک‌بار، باید نزدیک به دو برابر شود.
  3. آزمایش بارداری و بی‌بی چک، نیاز به ناشتا بودن ندارند.
  4. اما اگر از بی‌بی چک استفاده می‌کنید، بهتراست از ادرار اول صبح استفاده کنید که غلیظ‌تر است.
  5. در آزمایش بارداری، اگر عدد بتا، زیر ۵ باشد، قطعاً بارداری رد می‌شود و بالای ۲۵ نیز قطعاً مثبت است.
  6. بین ۵ تا ۲۵ مشکوک است (که ممکن است زود اقدام کردن برای آزمایش باشد.)

 

نوع دیگری از تست‌های تشخیص بارداری

تست ادرار

معمولاً روی بسته‌بندی این تست‌ها (بی‌بی چک) دستورالعمل به‌طور کامل درج‌شده است. کافی است چند قطره ادرار را روی محل مخصوص روی کیت بچکانید، اگر دو خط روی کیت بی‌بی چک شما بیفتد و یا حتی اگر یکی از دو خط افتاده رو بی‌بی چک کمرنگ باشد، به‌احتمال‌زیاد شما باردار هستید. اما اگر فقط یک خط روی کیت بیفتد آزمایش بارداری منفی و شما باردار نیستید. بهتر است آزمایش ادرار در اول صبح بعد از بیدار شدن از خواب انجام شود. این توصیه به معنی ضرورت ناشتا بودن نیست. بلکه به علت غلظت ادرار در ابتدای صبح است که این غلظت، حجم بیشتری از هورمون‌های بارداری را در صورت باردار بودن شخص دارد و درنتیجه آزمایش با دقت بالاتری صورت می‌پذیرد.

برگرفته از: healthengine.com.au

مطالب زیر را هم ببینید